Tag Archives: Θετική Εκπαίδευση Σκύλων

Εκπαίδευση σκύλου με ανταμοιβή, αλήθειες και μύθοι…….

Η θετική ενίσχυση συμπεριφοράς ως τρόπος εκπαίδευσης  δεν είναι κάτι  το εντελώς καινούργιο στην εκπαίδευση των σκύλων – ζώων, τα τελευταία  όμως χρόνια παρουσιάζετε μια ευχάριστη έξαρση και στην χώρα μας. Παράλληλα παρατηρείται και το φαινόμενο να γράφονται ή  να λέγονται  πράγματα, τα οποία είναι αναληθή και παραπλανητικά.

Όταν λοιπόν, κάποιος αναζητήσει μεθόδους εκπαίδευσης τότε στ αλήθεια μπαίνει σε σοβαρούς προβληματισμούς.

Ας δούμε, και ας προσπαθήσουμε να διαλευκάνουμε κάποια από αυτά που ακούγονται….

  • Ο σκύλος θέλω να εκτελεί εντολές μόνο για μένα και χωρίς να πρέπει να του δώσω κάποια ανταμοιβή.

Ο σκύλος, όπως και κάθε άλλο ζώο, κάνει μια συμπεριφορά για δύο λόγους. Ο ένας για να αποφύγει μια αρνητική συνέπεια και ο άλλος γιατί θα πάρει μια δυνατή επιβράβευση. Με άλλα λόγια, ο σκύλος θα ¨κάτσει¨ είτε για να αποφύγει το πνίξιμο από το τράβηγμα του λουριού ή του πνίχτη στον λαιμό του από τον χειριστή(αρνητική ενίσχυση), είτε γιατί αυτή του η συμπεριφορά θα του αποφέρει μια λιχουδιά, ένα παιχνίδι, ένα χάδι ή μια άλλη πολύ επιθυμητή συμπεριφορά(θετική ενίσχυση).

Κανένας σκύλος ή άλλο ζώο δεν παράγει μια συμπεριφορά και μάλιστα κατ΄εντολή(κάτσε,κάτω, έλα κ.τ.λ) χωρίς κάποιο κίνητρο, θετικό ή αρνητικό.

Όταν ο άνθρωπος είναι αυτός που διαχειρίζεται και παρέχει όλα τα καλά και απαραίτητα για την ζωή του σκύλου, τότε ο σκύλος «δείχνει» να εκτελεί για αυτόν.

  • Όταν επιβραβεύουμε τον σκύλο με λιχουδιές,  τον χαλάμε και τον κάνουμε να ζητιανεύει.

Δεν έχει καμιά απολύτως σημασία αν ανταμοίβουμε έναν σκύλο με λιχουδιές ή παιχνίδι. Και τα δύο είναι ιδιαίτερα σημαντικοί ενισχυτές συμπεριφοράς γιατί εκφράζουν δύο πολύ κύριες ανάγκες του σκύλου για την επιβίωσή του. Το φαγητό(απαραίτητο για να ζήσει) και το κυνήγι(απαραίτητο για να βρει την τροφή του).

Εκείνο που πρέπει να προσέχουμε είναι η ανταμοιβή να παρουσιάζεται στον σκύλο απρόβλεπτα. Να έχει εκτελεστεί σωστά η ζητούμενη συμπεριφορά και όχι να «λαδώνουμε» τον σκύλο. Δεν «ζητάμε»συμπεριφορές με την θέα της λιχουδιάς ή του παιχνιδιού γιατί τότε εξαρτόμαστε από αυτά.

  •  Πρέπει για πάντα να ταΐζω λιχουδιές για να εκτελεί ;

Ο σκύλος όπως είπαμε πιο πάνω κάνει κάποια συμπεριφορά για να λάβει κάποια ανταμοιβή και θα πρέπει να ανταμείβεται πάντα με κάποιον τρόπο….

Τι είναι όμως ανταμοιβή για έναν σκύλο? Το παιχνίδι, το φαγητό, το χάδι, μια άλλη πολύ αρεστή συμπεριφορά(π.χ βόλτα, συναναστροφή με άλλα σκυλιά), η λεκτική επιβράβευση, η σημασία που του δίνουμε, ένα κόκκαλο και ότι διακρίνουμε ότι αρέσει στον σκύλο μας. Αν θέλουμε λοιπόν να έχουμε έναν σκύλο που εκτελεί δυνατά και πάντα, θα πρέπει να φροντίζουμε να τον επιβραβεύουμε .

Για τις εύκολες και πολύ γνωστές-μαθημένες καθημερινές συμπεριφορές, ένα «μπράβο» με ενθουσιώδη και γλυκιά φωνή φθάνει. Για πιο δύσκολες συμπεριφορές, ένα πολύ αγαπητό παιχνίδι ή μια αγαπημένη λιχουδιά, θα διατηρήσει και ταυτόχρονα θα αυξήσει την αξιοπιστία τους.

  •  Πρέπει να δείξω στον σκύλο μου ποιος είναι ο αρχηγός.

Άλλη μια λανθασμένη προσέγγιση στο θέμα. Κάθε φορά που σκεφτόμαστε και ενεργούμε με αυτόν τον τρόπο, μπαίνουμε ουσιαστικά σε μία διαπραγμάτευση της σχέσης ηγεσίας με τον σκύλο μας. Τέτοιες σκέψεις οδηγούν συνήθως σε βίαιες συμπεριφορές από την μεριά μας, στρεσάροντας τον σκύλο μας και προκαλώντας φοβίες αλλά και πολλές φορές επιθετικότητα προς εμάς ή προς τρίτους.

Ο άνθρωπος, χωρίς να κάνει κάτι ιδιαίτερο, κατέχει αυτό τον ρόλο του «ηγέτη», ούτως ή άλλως, εφ όσων είναι αυτός που διαχειρίζεται τις βασικές ανάγκες του. Το φαγητό, το παιχνίδι, η ελευθερία, η βόλτα  και γενικότερα οι συμπεριφορές που κάνει ο σκύλος πρέπει να περνούν από το χέρι του ιδιοκτήτη του ζώου.

Καθώς ο άνθρωπος διαχειρίζεται τις βασικές ανάγκες του σκύλου του, χτίζει και διατηρεί αυτή τη σχέση ηγεσίας βάζοντας όρια που έχουν επωφελή αποτελέσματα για τον σκύλο αλλά και για τον ίδιο.

Η εκπαίδευση πρέπει είναι μια ευχάριστη διαδικασία για τον σκύλο και τον άνθρωπο. Έτσι θα έχουμε καλύτερα και μονιμότερα αποτελέσματα αλλά και θα χτίζουμε καθημερινά, μια σχέση αφοσίωσης και εμπιστοσύνης.

Tου Δημοσθένη Μουμιάδη        
Επαγγελματία Θετικού
Εκπαιδευτή Σκύλων
Kynagon Positive Dog Training 
Τηλ. 6979986630
info@kynagon.gr | http://www.kynagon.gr

Advertisements

Η εκπαίδευση του σκύλου, πως και γιατί….

Πολλά τα ερωτηματικά όταν αποκτήσουμε έναν σκύλο…
Πρέπει να τον εκπαιδεύσω;  να τον πάω σε εκπαιδευτή ή να το κάνω μόνος μου;
θα διαβάσω κάποιο βιβλίο και θα τα καταφέρω….είχα και πιο πριν σκυλιά και ξέρω, μεγαλώνοντας μάλλον θα ηρεμήσει  ή  όχι….και πολλά άλλα τέτοια ερωτηματικά και σκέψεις στροβιλίζουν στο μυαλό ενός ιδιοκτήτη σκύλου.
Σε όλες αυτές όμως τις σκέψεις, προσωπικά θα έβαζα και ένα άλλο ερώτημα. Μήπως πρέπει εγώ να εκπαιδευτώ…;
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή.
Ο σκύλος από την μέρα που αρχίζει και αντιλαμβάνεται τον κόσμο (3,5 εβδομάδων περίπου) αρχίζει να «εκπαιδεύεται».
Δοκιμάζει συνεχώς διάφορες συμπεριφορές και από τις συνέπειές τους μαθαίνει.
Αν το αποτέλεσμα της συμπεριφοράς είναι ενισχυτικό για τον σκύλο, υπάρχουν αυξημένες πιθανότητες αυτή η συμπεριφορά να επαναλαμβάνεται και σιγά σιγά να χτίζεται, αποκτώντας μια σχετική μονιμότητα. Εξαιρετικά σημαντικό λοιπόν είναι να ξέρουμε, τι συμπεριφορές του σκύλου μας ενισχύουμε και πώς.
Εκπαίδευση δεν είναι μόνο οι εντολές…. έλα, κάτσε,  κάτω ή ακόμη και οι πιο σύνθετες, είναι και η κάθε επαφή που έχει ο ιδιοκτήτης με τον σκύλο του, αλλά και   η επιρροές που δέχεται από το περιβάλλον στο οποίο λειτουργεί.
Το περιβάλλον από μόνο του είναι ένας βασικότατος παράγοντας μάθησης που αν δεν το λάβουμε σοβαρά υπόψιν, μπορεί να μας οδηγήσει σε πολλά προβλήματα.
Η σωστές αντιδράσεις μας, απέναντι στις συμπεριφορές του σκύλου μας, καθορίζουν αυτό που λέμε, ένα καλό σκυλί σύντροφο, με ισορροπημένη συμπεριφορά και σύμφωνα με της ανάγκες της κάθε οικογένειας.
Συνήθως οι άνθρωποι βλέπουν τα πράγματα διαφορετικά…..
Νομίζουν ότι δίνοντας τον σκύλο σε κάποιον εκπαιδευτή και πληρώνοντας κάποια χρήματα θα έχουν και μια μονιμότητα στην ζητούμενη συμπεριφορά και γενικώς στις εντολές του.
Αν δεν γνωρίζει ο ιδιοκτήτης πως να συμπεριφέρεται αλλά και πως να συντηρεί και να χτίζει τις εντολές του σκύλου του, τότε δεν μπορούν να υπάρξουν μόνιμα και αξιόπιστα αποτελέσματα.
Ένα άλλο ερωτηματικό είναι το τι μέθοδο χρησιμοποιεί ο εκπαιδευτής και ποια θα πρέπει να επιλέξουμε.
Θετική ή παραδοσιακή εκπαίδευση.
Τελευταία βέβαια όλοι ισχυρίζονται ότι χρησιμοποιούν θετικές μεθόδους εκπαίδευσης,  άσχετα αν δουλεύουν με ηλεκτρικά κολάρα και πνίχτες(εργαλεία διόρθωσης λάθους).
Εδώ θα πρέπει να διευκρινίσουμε, ότι στην θετική μέθοδο εκπαίδευσης σκύλων, δεν χρησιμοποιούμε «διορθώσεις» αν ο σκύλος  αποτύχει στην εντολή(δεν χρειάζεται για να γίνει αξιόπιστη η εντολή) αλλά ενισχύουμε συμπεριφορές και λειτουργούμε με τελείως διαφορετική φιλοσοφία, χωρίς φωνές και χωρίς να υποχρεώνουμε τον σκύλο να εκτελέσει την εντολή.
Ο σκύλος, απλά, λατρεύει να υπακούσει στην εντολή, γιατί αυτό επιθυμεί πάνω από όλα. Η εντολή γίνετε ταυτόσημη με την ανταμοιβή, είναι η ίδια ανταμοιβή.
Είναι ένα παιχνίδι ανάμεσα στον ιδιοκτήτη και τον σκύλο, στο οποίο ο τετράποδος σύντροφός μας, «τρελαίνεται»  να συ μετάσχει.
Ο ιδιοκτήτης θα πρέπει να βρίσκετε παρόν στην εκπαίδευση και να μην επιτρέπει την χρήση οποιαδήποτε μορφή βίας, όχι μόνο για φιλοζωικούς λόγους, αλλά και γιατί δεν μας «συμφέρει» εκπαιδευτικά.
Υπάρχουν πολλοί, ευκολότεροι, γρηγορότεροι αλλά και ασφαλέστεροι τρόποι  για να χτίσουμε ή να αλλάξουμε μια συμπεριφορά, από το να φωνάζουμε και να διορθώνουμε συνεχώς τον σκύλο μας. Τις περισσότερες φορές πρόκειται για απλές, φυσιολογικές συμπεριφορές του ζώου και αντιδρώντας εμείς βίαια, το μόνο που καταφέρνουμε είναι να τον μπερδεύουμε και να δημιουργούμε πιθανά προβλήματα συμπεριφοράς, όπως, στρες, φοβίες αλλά και επιθετικότητα.
Η εκπαίδευση του σκύλου με τον ιδιοκτήτη, θα πρέπει να ξεκινά από την ηλικία των 2 μηνών, τότε δηλαδή που θα έρθει στο σπίτι μας από τον εκτροφέα και όχι να περιμένουμε να φθάσει σε ηλικία 6-7 μηνών όπως ακούγετε συχνά, γιατί έτσι δεν καλούμαστε να αλλάξουμε λάθος συμπεριφορές, αλλά βάζουμε τα πράγματα από την αρχή, στην σωστή τους βάση. Όλοι ξέρουμε ότι είναι καλύτερα να προλαμβάνεις παρά να θεραπεύεις….
Ένας σωστά εκπαιδευμένος σκύλος είναι ένας όμορφος σκύλος, που χαίρετε να εκτελεί εντολές, απλά γιατί μας θεωρεί ότι καλύτερο στον κόσμο του.
Η απόφαση και η επιλογή είναι δική σας.
.
kynagon Positive Dog Training
Δημοσθένης Μουμιάδης
Επαγγελματίας  Εκπαιδευτής Σκύλων

Clicker Training

Η εκπαίδευση με «κλίκερ» έχει γίνει γνωστή τα τελευταία χρόνια και στην χώρα μας και όλο και περισσότεροι εκπαιδεύουν τα σκυλιά τους, χρησιμοποιώντας αυτήν την τεχνική με εκπληκτικά αποτελέσματα.
Δεν πρόκειται απλά για μια εκπαιδευτική τεχνική αλλά  για μια ολόκληρη εκπαιδευτική φιλοσοφία.
Είναι μια τεχνική εκπαίδευσης ζώων, που έχει της βάσεις της στις θεμελιώδης αρχές μάθησης(operant conditioning) του ψυχολόγου επιστήμονα  B.F Skinner, με τις οποίες «μαθαίνουν» όλα τα πλάσματα της Γης.
Πρόκειται για το γνωστό «βατραχάκι» που κάνει έναν χαρακτηριστικό ήχο με το μεταλλικό έλασμα που διαθέτει.
Έγινε ευρέως γνωστό από την Karen Pryor – εκπαιδεύτρια δελφινιών, που εκπαίδευε με αυτήν την τεχνική θαλάσσια θηλαστικά, όπως δελφίνια, φάλαινες, άγρια ζώα, άλογα, πτηνά  κ.λ.π.
Ένας ζώο, που θα ανταμειφθεί για μια συμπεριφορά του, είναι πιθανότερο να την επαναλάβει. Εκεί έρχεται και ο σημειωτής πράξης(κλίκερ) με τον ήχο του, να σημειώσει την ζητούμενη συμπεριφορά και αμέσως να παραλάβει ο σκύλος την επιβράβευση του(συνήθως λιχουδιές ή παιχνίδι).
Έχουμε ουσιαστικά μια «γέφυρα» μεταξύ της συμπεριφοράς και της ανταμοιβής, που δεν έχει καμιά συναισθηματική φόρτιση και είναι ένας ήχος ουδέτερος και σύντομος, που δεν ακούγετε στο φυσικό περιβάλλον.
Με λίγα λόγια δηλαδή, είναι σαν να του λες, μπράβο έκανες το σωστό, τώρα πάρε την ανταμοιβή σου. Έτσι το ζώο μαθαίνει γρηγορότερα, ευκολότερα, καλύτερα και είναι και περισσότερο διασκεδαστικό και για τους δύο.
Αργότερα αφού η συμπεριφορά επαναληφθεί αρκετές φορές τότε μπορεί να προστεθεί το σινιάλο αλλά και η φωνητική εντολή.
Ο εκπαιδευτής που γνωρίζει καλά να χειρίζεται την μέθοδο αυτή, μπορεί να μάθει απίστευτα πράγματα στον σκύλο του αλλά και να αλλάξει τις ανεπιθύμητες συμπεριφορές με επιθυμητές.
Όλα τα ζώα και όλες οι φυλές σκύλων εκπαιδεύονται με αυτήν την τεχνική και για οποιαδήποτε δραστηριότητα.
Το «clicker training» χρησιμοποιείτε σε σκύλους διάσωσης, σκύλους βοηθούς ανθρώπων με δυσλειτουργίες, για Aggility, freestyle, αγώνες υπακοής και τα τελευταία χρόνια στην εκπαίδευση κυνηγετικών σκύλων.
Το κλίκερ δεν είναι μια συσκευή που εκπαιδευτικά εξαρτόμαστε από αυτήν, αλλά ένα εργαλείο που με ακρίβεια, μας βοηθά να πάρουμε την ζητούμενη συμπεριφορά από τον σκύλο μας.
Τα ζώα κάνουν κάτι, πάντα, για κάποιον λόγο.
Ο σκύλος θα εκτελέσει μια εντολή είτε για την αποφυγή της τιμωρίας (πνίχτης, ηλεκτρικό κολάρο, φωνές κ.λ.π) είτε για να λάβει κάποια ανταμοιβή (παιχνίδι, λιχουδιές, χάδι, συμπεριφορά που του αρέσει ιδιαίτερα).
Η επιλογή είναι δική σας.
.
kynagon positive dog training
Δημοσθένης Μουμιάδης
Επαγγελματίας Θετικός Εκπαιδευτής Σκύλων